Hoa nhài

Hoa nhài (còn gọi hoa lài, mạt lợi) là cây bụi thường xanh cao 0,5–3 m, phân nhiều cành, lá mọc đối hình bầu dục, mặt lá bóng xanh đậm. Hoa mọc thành xim ở đầu cành hoặc nách lá, trắng muốt với 5–7 cánh (nhài đơn) hoặc nhiều cánh xếp lớp (nhài kép); hương thơm nồng nhất vào hoàng hôn và ban đêm. Cây rất hiếm khi đậu quả — quả mọng hình cầu, khi chín màu đen. Chi Jasminum có hơn 200 loài, trong đó khoảng 30 loài có mặt ở Việt Nam.

Cây có nguồn gốc từ vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới Nam Á, được trồng rộng khắp Đông – Nam Á để ướp trà, dâng cúng và chiết xuất hương liệu. Nghiên cứu tại Việt Nam cho thấy hoa lài cho hiệu suất tinh dầu khoảng 0,2–0,3%, chất lượng tương đương hương liệu thế giới; vì hương dễ phân hủy khi đun nóng, người ta chủ yếu chiết xuất bằng dung môi cho ra jasmine concrete và jasmine absolute. Trong y học cổ truyền, hoa nhài vị cay, ngọt, tính ôn, có tác dụng lý khí khai uất, an thần, hòa trung chỉ thống; thường dùng 3–10 g hoa khô hãm như trà.