Phi lao
Casuarina equisetifolia L.
Phi lao (Casuarina equisetifolia) là cây gỗ ven biển có cành nhỏ xanh mọc đốt như lá, chịu gió mặn, cát nóng và cố định đạm nhờ vi khuẩn cộng sinh. Cây được trồng thành đai chắn gió, chắn cát dọc bờ biển Việt Nam.
Chưa có đánh giá nào — hãy là người đầu tiên!
Hình ảnh
Tổng quan
Cây cao 6–35 m, thân thẳng, vỏ xám nứt dọc. Lá thật tiêu giảm thành vảy nhỏ quanh đốt của cành non xanh quang hợp; lá trông như đuôi ngựa. Cây đơn tính cùng gốc hoặc khác gốc, hoa nhỏ không cánh; quả là cụm nang hóa gỗ hình nón nhỏ.
Bộ rễ cộng sinh với xạ khuẩn Frankia tạo nốt sần cố định đạm, giúp phi lao sống được trên cát nghèo dinh dưỡng. Gỗ đỏ nâu, rất cứng và nặng, chịu mối mọt, dùng làm cột, củi, than, đồ nông cụ; vỏ giàu tanin dùng thuộc da và nhuộm.
Vòng đời
Từ hạt đến thành phẩmHạt
Hạt nhỏ có cánh phát tán nhờ gió và nước; gieo trong cát ẩm, nảy mầm nhanh sau mưa.
Cây non
Cây non bén rễ sâu, chịu được cát nóng và gió mặn, lớn nhanh để tạo vành đai xanh.
Cây trưởng thành
Cây 6–35 m với tán cành mảnh, xanh quanh năm, cho bóng mát và chắn gió hiệu quả.
Ra quả
Cụm nang hóa gỗ hình nón nhỏ chín, mở vanh giải phóng hạt có cánh.
Phân bố & nguồn gốc
Tỉ lệ ghi nhận theo khu vực- Úc (bản địa)25%
- Việt Nam (ven biển)25%
- Đông Nam Á & Thái Bình Dương25%
- Trồng ở Phi · Mỹ25%
Công dụng
- Đai chắn gió, chắn cát, chống xói lở ven biển
- Lấy gỗ làm cột, nông cụ, củi và than
- Vỏ chứa tanin để thuộc da, nhuộm
Đặc tính
- Cành
- Xanh, có đốt, thay lá
- Gỗ
- Đỏ nâu, rất cứng, nặng
- Chịu mặn
- Cao, hợp đất cát ven biển
Sinh cảnh & bảo tồn
Bãi cát ven biển, cồn cát và đất pha cát thoát nước tốt; chịu gió mặn, khô hạn và đất nghèo đạm nhờ cộng sinh cố định đạm.
Bảo tồn
Không bị đe dọa toàn cầu (IUCN: Ít quan tâm); được trồng rộng khắp vùng nhiệt đới ven biển. Ở một số nơi ngoài vùng bản địa nó có thể trở thành loài xâm lấn cần quản lý.
Tài liệu tham khảo
- 1Plants of the World Online — Casuarina equisetifolia — Kew Science, 2024
- 2IUCN Red List — Casuarina equisetifolia — IUCN, 2019
- 3CABI Invasive Species Compendium — Casuarina equisetifolia — CABI, 2022
- 4Hình ảnh minh hoạ lấy từ Wikimedia Commons, tôn trọng giấy phép ghi kèm — Wikimedia Commons,
- 5Nguồn ảnh: Sam Fraser-Smith from Brisbane, Australia (CC BY 2.0), Wikimedia Commons — Wikimedia Commons,
- 6Nguồn ảnh: lienyuan lee (CC BY 3.0), Wikimedia Commons — Wikimedia Commons,
- 7Nguồn ảnh: Eric Guinther (CC BY-SA 3.0), Wikimedia Commons — Wikimedia Commons,
- 8Nguồn ảnh: Bruce Bailey (CC BY 4.0), Wikimedia Commons — Wikimedia Commons,
- 9Nguồn ảnh: Forest and Kim Starr (CC BY 3.0 us), Wikimedia Commons — Wikimedia Commons,
